Çelebi dergisi, 2020 yılında yayın hayatına başladı. Birçok derginin kısa ömürlü olduğu, bazı dergilerin daha fikir aşamasında kaldığı bir dönemde dergi çıkartmak normal karşılanır bir durum değildi. Hatta biraz da donkişotluk da denilebilir. Bu sebeple Çelebi’nin de aynı akıbete uğrayacağına dair bir inanç hakimdi. Şöyle bir yaklaşıma bile denk gelmiştik: “Gençler heveslerini alsınlar. Zaten birkaç sayı sonra yapacamayacaklarını anlarlar.” Tüm bu görüşlere rağmen -hiç şüphesiz Allah'ın takdiri ile- dergimiz 18. sayısına kadar ulaştı. Türk Estetiği dosya konulu bu sayımızı hazırlarken, bahsettiğimiz tüm bu safhaların sonunda, Çelebi dergisi ilk 5 yılını yoğun katılımlı bir program ile gururla kutladı. Bu programda aynı zamanda Doç. Dr. Tayfun Haykır ve Abdullah Kaan tarafından Çelebi’nin ilk 5 yılını değerlendiren Anadolu'da Bir Mahfil: Çelebi Dergisi (2020-2025) kitabın tanıtım toplantısı da gerçekleştirildi. Bu vesileyle ilk günden bugünlere kadar bizleri yalnız bırakmayan, her daim destek veren, varlıklarını güçlü bir şekilde hissettiren kıymetli okuyucularımızı en kalbi hürmetlerimiz ile selamlıyor ve teşekkürlerimizi sunuyoruz.

2025 yılında gerçekleştirdiğimiz bir diğer program ise Gaziantep’in Ebedî Sakinleri başlığını taşımaktadır. Aslında bir program serisi olan Gaziantep’in Ebedî Sakinleri bir vefa projesidir. Şehrimiz Gaziantep’e olan vefa borcumuzu ödemeye gayret ettiğimiz bir proje. Bu program serisi 12 ay boyunca her ay Gaziantep’i Gaziantep yapan bir abide şahsiyeti konu edinen ve yılın sonunda bu 12 ismin biyografisinin kitaplaştırıldığı bir yapıya sahip. Gaziantep’in kültürel ve dolayısıyla karakter inşasında adeta harç görevi görmüş abide şahsiyetleri bugünün insanıyla yeniden buluşturmayı amaçlayan bir hafıza yolculuğu. Program, belgelerden sözlü tanıklıklara uzanan sağlam bir araştırma zeminiyle, yalnızca bu mümtaz isimlerin hayat hikâyelerini anlatmakla yetinmiyor; onların şehri kalıcı kılan, ona yön veren, düşünce ve sanat hayatına damga vuran katkılarını da görünür kılıyor. Burada amaç geçmişi saygıyla yad etmek kadar, o mirasın bugün bize ne söylediğini duymak ve Gaziantep’in kültür atlasını daha derin, daha anlamlı bir hâle getirmektir. Bu noktada İstanbul’da yıllardır Mehmet Nuri Yardım tarafından sürdürülen Eyüpsultan’ın Ebedî Sakinleri, Fatih’in Ebedî Sakinleri programlarının izinde bu projeyi gerçekleştirdiğimizi; bu vesileyle de programın asıl mimarı Mehmet Nuri Yardım büyüğümüze hassaten teşekkür ettiğimizi belirtmemiz gerekmektedir.

Her sayımızda, şiarımız gereğince, Türk milletini ilgilendiren temel konular üzerinde durmaya gayret ediyoruz. Bu sayımızda da gündelik hayatımızı da çok yakından ilgilendiren estetik kavramına eğilmeye karar verdik. Önemine binaen üzerinde pek durulmayan, henüz kavramlaşmamış olan Türk Estetiği; bugün cevabını aradığımız birçok sorumuzun çözümlerini içerisinde barındırıyor olabilir. Bu sebeple de Türk Estetiği dosya konulu sayımız Çelebi’nin kendimizi aramak yolunda yaptığı sayılarda en önemli duraklardan birisi oldu. Yüzyıllardır devam eden fakat kendimizi arayıp bir daha bulamadığımız, son birkaç yüzyıldır unuttuğumuz karakterimizi bu sayıda Türk Estetiği ile bulmaya gayret ettik. Çabamız tartışılabilir. Fakat bu gayede bir kilometre taşı olabilmek bizim için fazlasıyla yeterlidir.

Öncelikle şu hususu belirtmemiz gerekiyor: Türk Estetiği kavramını Türk-İslâm medeniyeti merkezli olarak okuyor ve düşünüyoruz. Bu merkezde düşündüğümüzde neleri kaybettiğimizi de çok iyi anlıyoruz. Türk-İslâm medeniyeti dairesinde gündelik hayatta üç temel unsur vardır: Tevhid, insan ve estetik. Bu üç unsur gündelik hayatımızı şekillendirir ki tarih okumalarımız bu hususu açık bir şekilde ortaya koymaktadır. Bu üç unsur artık hayatımızın merkezinde olmadığı için çeşitli sorunlarla karşı karşıya kalıyoruz. Bu da bizi arafta bir toplum haline getiriyor; bizim gündelik hayatımız da dahil olmak üzere ekonomik düzenimizi ve algımızı, sosyal yaşantımızı ve özellikle de kültür dünyamızı değiştiriyor. Temel sorunlarımıza çözümleri olacağını düşündüğümüz için Türk Estetiği dosya konulu bu sayımızda sanat ve edebiyat eksenine sıkışmış olan bu kavramı daha geniş bir bakış açısıyla değerlendirmeye gayret ettik. Doğu merkezli ya da Batı merkezli olarak değil Türk merkezli bir bakış açısıyla Türk estetiğini ele aldık. Türk estetiği bir kavram olarak henüz neşet edemediğinden Türk estetiğinin kavramlaştırılması bu dosya konumuzun öncelikli amaçları arasındadır.

Her sayımızda olduğu gibi bu sayımızda da uzun bir teşekkür listesine sahibiz. Öncelikle Türk Estetiği dosya konulu sayımızın kapağını süsleyen Ahmet Yakupoğlu’nun eserini kullanmamıza izin veren kıymetli gelini Dürdane Ünver Hanımefendi’ye hassaten teşekkür ederiz. Bu vesileyle, bahsi geçen eser için gerekli izni almamız noktasında yardımcı olan ve aynı zamanda bu sayımıza yazı ile katkı sunan Ömer Faruk Şerifoğlu’na; konu Türk estetiği olduğunda ilk müracaat ettiğimiz isimlerden olan ve yardımlarını esirgemeyen Hattat Erkan Bakım’a bilhassa teşekkürü bir borç biliriz. Türk Estetiği dosya konulu sayımıza yazılarıyla, düşünceleriyle, fotoğraflarıyla katkı sunan; Prof. Dr. Nusret Çam’a, Hidayet Şen’e, Prof. Dr. Faruk Taşkale’ye, Prof. Dr. Oktay Taftalı’ya, T. Alparslan Babaoğlu’na, Mehmet Gürsoy’a, Doç. Dr. Mehmet Sağ’a, Doç. Dr. Mustafa Uğur Karadeniz’e, Dr. Öğr. Üyesi Ömür Karslı’ya, Dr. Öğr. Üyesi Hüseyin Gündüz’e, Dr. Tuba Subaşı Adıbelli’ye, Dr. Ahmet Doğru’ya, Mustafa Parlatan’a, Araş. Gör. Betül Gündüz’e, Gökçe Güneygül’e, İbrahim Daş’a, Başak Derin’e, Zafer Saraç’a ve Rümeysa Bedirhanoğlu’na en kalbi hürmetlerimizle teşekkür ederiz.

Ali GEZGİNCİ
Çelebi Dergisi İmtiyaz Sahibi